logo Historische Vereniging Schiedam
> Startpagina > De Geschiedenis van Schiedam > Kroniek van Schiedam

Kroniek 1400-1499


1401De eerste visafslag en zeevismarkt vestigt zich in de steeg tussen de Korte Dam en de Lange Haven, tussen de Beurs en de plek waar de stadskraan staat.  meer informatie
5-9-1405De stad levert nu veertig gewapende mannen, vier gravers en één wagen voor heervaart aan de graaf.  meer informatie
17-9-1405Machteld, weduwe van Elyas van der Specke en Clays Wouterssone, beiden erfgenamen van Elyas, geven een huis, staande aan het Oude Kerkhof, in eigendom aan de stad. Binnen een jaar huisvest het zusters van de derde orde van St. Franciscus. Het huis draagt de naam St. Katrinenhuis. (pas in 1439 komt het voor de eerste maal als St. Ursulaklooster voor).  meer informatie
1418De pest teistert Schiedam.  meer informatie
1419Priester Johannes Vullinc wordt tot kapelaan van het door Vrouwe Aleida gestichte gasthuis benoemd.  meer informatie
1420De stadsklerk noteert dat er veel Schiedammers worden beboet die hun heervaert niet vervullen "ende thuys blijven".  meer informatie
1420Bouw van waltorens, bolwercken en waichuysen op de bestaande wallen waardoor de stad beter verdedigd kan worden.  meer informatie
1424De zusters van het St. Ursulaklooster krijgen van de pastoor van Schiedam en de proost van het klooster Koningsveld te Delft o.m. het recht van een eigen gewijde kapel en de toestemming een eigen priester voor de bediening van de sacramenten en het horen van de biecht te houden.  meer informatie
13-3-1425Mathias van Buduane, wijbisschop van Utrecht, wijdt de kapel en het altaar in van de kapel van het St. Ursulaklooster aan het Oude Kerkhof en verleent bezoekers en hen die zich voor de zusters verdienstelijk maken, een aflaat van veertig dagen..  meer informatie
24-6-1425De kerk van Schiedam wordt op Sint Jansdach gewijd aan St. Jan door de bisschop van Utrecht, Zweder van Kuilenburg  meer informatie
10-10-1425Bisschop Zweder van Utrecht geeft opdracht de zusters van het St. Katrinenhuis (later St. Ursulaklooster) voor één jaar in te sluiten, hetgeen betekent dat het zusterhuis wordt omgezet in een klooster.  meer informatie
ca. 10-10-1425Hertog Philips van Bourgondië bezoekt de stad. Een aantal personen uit zijn gevolg bezoekt Liduina, vergezeld door pastoor Jan Enghel. Het gezelschap misdraagt zich waartegen de pastoor zich tevergeefs verzet.  meer informatie
1426Kasteel Spieringshoek gaat tijdens Hoekse en Kabeljouwse twisten ten tweede male in vlammen op (evenals de kastelen (van) Spangen, Weena, Kralingen en Hillegaartsberg). Het wordt herbouwd als boerenhofstede.  meer informatie
1428De Grote of St. Janskerk wordt uitgebreid met de noorderzijbeuk.  meer informatie
juli 1428Tijdens een grote stadsbrand gaat een groot deel van de (houten) huizen in de stad verloren. De St. Janskerk wordt (waarschijnlijk ook) aangetast. Het Sint Ursulaklooster wordt verwoest.  meer informatie
22-4-1429De zusters van het St. Ursulaklooster krijgen toestemming van het stadsbestuur hun in 1428 bij de grote stadsbrand verwoeste klooster te herbouwen.  meer informatie
19-7-1430Ter gelegenheid van de altaarwijding van het herbouwde St. Ursulaklooster ter hoogte van de Kethelstraat/Breestraat, verleent de bisschop van Utrecht voorrechten aan degenen die de altaarwijding meemaken.  meer informatie
31-10-1430Meester Willem Hughenzoon uit Muiden wordt benoemd tot stadsarts met als opdracht "den armen zieken int (St. Jacobs)gasthuis leggende () te visiteren ende te cureren".  meer informatie
9-5-1432Baertoud Zaey krijgt het gedeelte van de wallen en vesten tussen de Overschiesepoort en het Huis te Riviere in huur.  meer informatie
14-4-1433Liduina overlijdt na een ziekte van 38 jaar, 53 jaar oud.  meer informatie
17-4-1433Liduina wordt "aen die suyt syde van den kerckhof", net buiten de St. Janskerk, begraven.  meer informatie
1434Met betrekking tot de visvangst wordt een keur (verordening) die allerlei bepalingen bevat over de kwaliteit en verkoop van haring, door het stadsbestuur uitgevaardigd.  meer informatie
1434Over het graf van Liduina, naast de zuidmuur van de Grote of St. Janskerk, wordt een stenen kapel met altaar gebouwd.  meer informatie
17-4-1438Het St Ursulaklooster ontvangt toestemming het complex te vergroten en er een nieuw huis te bouwen.  meer informatie
1439De stadsschool is "achter tkerckhof" gevestigd.  meer informatie
19-10-1439St. Ursula wordt voor de vierde keer als patrones van het St. Ursulaklooster genoemd.  meer informatie
19-10-1439De bisschop verleent een aflaat aan hen die op bepaalde feestdagen het Ursulaklooster bezoeken en schenkingen doen ten behoeve van de nieuw te bouwen kapel.  meer informatie
1440Opbloei van de lakennijverheid te Schiedam  meer informatie
1442/1443Bouw van het mannenklooster van de Kruisbroeders of Kruisheren op een terrein dat wordt begrensd door de Broersvest, het latere Herenpad, Broersveld en de Lange Kerkstraat.  meer informatie
6-8-1445Wouter Vranckenzoen wordt veroordeeld tot zes jaar verbanning uit de stad, omdat hij 's nachts buiten medeweten van de wacht de stad was binnengeklommen.  meer informatie
6-8-1445Pieter Jacobszoen wordt veroordeeld tot het maken van een bedevaart naar Onze Lieve Vrouwe te Aken en verbanning uit de stad voor één jaar omdat hij de hoofdman van de wacht kwalijk had toegesproken.  meer informatie
1446Eerste vermelding van de Noordmolen op de Noordvest.  meer informatie
10-6-1447Inwijding van de nieuwe kapel van het St. Ursulaklooster door de vicaris-generaal van het bisdom Utrecht.  meer informatie
ca. 1450Hertog Philips de Goede bevordert de beperking van het aantal vroedschappen en de vorming van vaste colleges zodat in Schiedam een college van veertig personen voortaan wordt benoemd voor één jaar.  meer informatie
ca. 1450Het stadsbestuur ontwikkelt maatregelen die gericht zijn op een verbetering van de kwaliteit van de stedelijke bebouwing. In met name genoemde straten dienen de huizen voorzien te worden van harde daken, dus verwijdering van de rieten daken hetgeen grote stadsbranden moet voorkomen en bemoeilijken.  meer informatie
5-8-1451In een rechtszaak wordt het gerecht omschreven als bestaande uit baljuw, schout, burgemeesters, schepenen en raden.  meer informatie
1455Levering van de oudste der drie luidklokken van de St. Janskerk door Willem van Sloterdyc en Steven Butendyc. Deze klok wordt de brand- en noodklok genoemd. Het randschrift luidt (vertaald): Ik loof den waren God - ik roep het volk - ik verzamel de geestelijkheid - 1455 - ik beween de gestorvenen - ik verjaag de pest - ik luister de feesten op. Hiermee is duidelijk wanneer de klok nog meer werd geluid.  meer informatie
1456Pater Brugman modelleert het leven van Lidwina naar de mystieke voorwaarden waaraan een heiligenleven heeft te voldoen.  meer informatie
16-12-1458Turftelster Agnies, weduwe van Adriaen Eekenzoen heeft bewust meer turven geteld dan er werkelijk zijn. Dat wordt ontdekt en ze wordt daarom veroordeeld om met een mand vol turf door alle straten te lopen en na deze schandtocht mag zij geen beëdigd turftelster meer zijn.  meer informatie
18-6-1460Hertog Philips van Bourgondië; verleent de stad het privilege dat binnen de grens van 300 roeden buiten de wallen en poorten geen dranken mogen worden genuttigd zonder de betaling van de accijns aan de stad.  meer informatie
12-3-1461Het klooster Leliëndaal wordt gesticht in het sterfhuis van Lyduiwy Pietersdochter aan de Bogaardstraat (bij de huidige Lange Achterweg).  meer informatie
8-8-1463Hertog Philips van Bourgondië, bijgenaamd de Goede, beperkt de bevoegdheden van de baljuw. Hij mag voortaan uit de resterende zeventien personen van een kiescollege van eenentwintig waaruit eerst twee burgemeesters en twee tresoriers zijn gekozen, alleen nog de zeven schepenen benoemen.  meer informatie
22-6-1465Bij de processies die enkele malen per jaar over de stadswallen van de stad trekken, lopen de gilden in een vaste volgorde mee, het St. Anthonisgilde van de dragers loopt altijd voorop.  meer informatie
ca. 1470De stadsklerk tekent aan dat een aantal met name genoemde personen heeft beloofd hun huizen met rieten daken af te breken.  meer informatie
25-6-1470Het stadsbestuur wenst in het (St. Jacobs)gasthuis alleen zieken toe te laten en de vele tot dan toe opgenomen mensen zoals bejaarden, afgeleefden, armoedzaaiers, etc. uit te sluiten. Het bleef echter bij een voornemen gelet op de bevolking van het huis in de jaren daarna waarin zelfs krankzinnigen en personen die hun plaats inkopen worden toegelaten.  meer informatie
9-12-1471De inventaris van Grietie Claesdr. een bagijn die in een huisje aan het Bagijnhof (bij het Oude Kerkhof) woonde omvat volgens een zeker vonnis: 1 bedde mit een deken, 3 slapelaken, 2 oircussens, 4 zitcussens, 4 biercannen, 3 platielen, 1 scuttel, 1 sausier, 1 zoutvat, 1 wijwatervatgen, 1 tresoer, 1 sponne, 1 catgen, 3 stoelen, 1 kintstoel, 1 vautafel, 1 rondetafel, gordinen mit 1 roe, 1 ketel en 1 roester.  meer informatie
5-7-1477Pouwel Pouwelsz, poorter van Delft, laat het Oude Manhuis te Schiedam goederen na, waaronder een groot aantal kostbare relieken.  meer informatie
1481Uit stadsrekeningen van Bergen op Zoom blijkt dat Schiedam een getijdemolen bezit. In ieder geval is die niet identiek met de molen in de Vlaardingerstraat want deze werd eerst in 1596 gemaakt, aldus Van der Feijst.  meer informatie
31-10-1481Onder leiding van Geryt Claesz Visch verzet zich een vijf- of zestal mannen tegen de verplichting zich bij de grafelijke troepen voor een krijgstocht (heervaart) naar Utrecht aan te sluiten.  meer informatie
1482Pieter Jacobsz Veenlant, een zeer vermogend man, is in deze periode zeventien keer tot burgemeester benoemd en vele malen kerkmeester.  meer informatie
1482Het (St. Jacobs)gasthuis heeft drie regenten, te weten Jacob Aertsz, Mees Jansz en Jan Oudsierss, waarschijnlijk alle drie lid van de vroedschap.  meer informatie
8-8-1483Enkele onverlaten worden veroordeeld tot het maken van bedevaarten respectievelijk naar Galicië en Rome en tot verbanningen van resp. vijf tot tien jaren omdat zij 's bij nacht en ontij de stad zijn binnengeslopen, de wacht met onbetamelijke woorden hebben bedreigd en zelfs hebben geslagen.  meer informatie
ca. 1485Buiten de Overschiese Poort wordt het Leprooshuis gebouwd.  meer informatie
1486Het wordt Schiedammers verboden om goederen te dragen tenzij men poorter is en lid van het St. Anthonisgilde.  meer informatie
1486Pieter Veenlant is tresorier (penningmeester) van de stad.  meer informatie
13-10-1487Baljuw en schepenen van Schiedam noemen in een akte de manhuysmeesters. Het is de eerste aanwijzing voor het bestaan van een oude mannenhuis te Schiedam).  meer informatie
18-11-1488Jonker Frans van Brederode komt vanuit Zeeland met een groot aantal schepen en neemt Rotterdam in. Dit is het begin van de Jonker Fransen oorlog die 36 weken zal duren. Vanuit Rotterdam dreigt Frans van Brederode ook Schiedam in te nemen: verschillende malen vinden schermutselingen plaats.  meer informatie
1489De graaf van Egmond bezoekt Schiedam om met de vroedschap te beraadslagen over de verdediging van de stad tegen Frans van Brederode, die Rotterdam al had ingenomen en nu Schiedam bedreigde.  meer informatie
1489Verschillende inwoners van Schiedam worden (soms) zwaar gestraft omdat zij in woord en daad tot verzet kwamen tegen de stedelijke overheid die moeite doet om de stad tegen Frans van Brederode te verdedigen.  meer informatie
14-2-1489De Hoekse Frans van Brederode tracht het Kabeljauwse Schiedam in te nemen hetgeen mislukt waarbij verschillende verdedigers sneuvelen zoals ene Wybrant Jacobszn uit Amsterdam (zijn grafsteen is nog in de Grote Kerk te zien) en Engelbracht Danielszn.  meer informatie
14-2-1489De (Hoekse) Jonker Frans van Brederode doet een mislukte poging om het overwegend Kabeljauwse Schiedam vanuit Rotterdam in handen te krijgen. In de volgende eeuw is deze gebeurtenis aanleiding voor het schrijven van het rederijkersstuk 't Spul van de Joncker Franssenoorloch uit de Schiedamse rederijkers kamer De Roode Rosen.  meer informatie
3-11-1489De door hertog Philips van Bourgondië ingevoerde beperking van vaste colleges leidt er in Schiedam toe dat een college van veertig eerbare mannen, genomen uit de vroedschappen en voor één jaar benoemd, gemachtigd om in handelszaken te getuigen, wordt geïnstalleerd en de gemene vroedschap wordt genoemd.  meer informatie
14-5-1494Een deel van de stad brandt waardoor 109 huizen worden verwoest.  meer informatie
1494De landsregering stelt een onderzoek in (de Enquete) naar het vermogen van steden en dorpen in Holland en Friesland. Deze Enquete vermeldt dat er in Schiedam 574 minus 109 afgebrande is 465 haardsteden staan, waarvan er ca. 165 in slechte staat verkeren. De Enquete vermeldt verder dat 14 haringbuizen en één "coopvaerder" hun thuishaven in Schiedam hebben hetgeen een achteruitgang van resp. 22 en 3 a 4 ten opzichte van de regeringsperiode van Hertog Karel betekent, bovendien zijn de 14 buizen in slechte staat. Er zijn 8 bierbrouwers maar slechts werk voor 2 à 3 en met met de draperie (is lakennijverheid) is het slecht gesteld.  meer informatie
1495Schiedam verwerft de polder Frankeland.  meer informatie
1498De kerkmeesters besluiten het door Johannes Brugman geschreven levensverhaal over Liduina (de 'Vita Lidwine de Schiedam') in druk uit te brengen omdat men het aan haar toeschrijft dat Schiedam van plundering gevrijwaard is gebleven door de troepen van Jonker Frans van Brederode, de voorman van de Hoeken. De drukker is Otgier Pieterszoon Nachtegael.  meer informatie
6-10-1498Priester Allaert Dircksz wordt (her)benoemd tot organist van de St. Janskerk (die dan dus al een kerkorgel heeft).  meer informatie
12-7-1499De vroedschap benoemt Jacob Holy tot stadsadvocaat (juridisch adviseur).  meer informatie
1e helft 16e eeuwPieter Willemsz. van Beveren is vroedschap en burgemeester van Schiedam.  meer informatie

> Startpagina > De Geschiedenis van Schiedam > Kroniek van Schiedam

LEES VOOR BrowseAloud
*